AI in je bedrijf: waar het helpt en waar niet

Je collega heeft de offerte in tien minuten klaar in plaats van een uur. De tekst is helder en de toon klopt. Alleen staat er een korting in die je nooit hebt afgesproken, en een levertijd die niemand kan waarmaken. De AI heeft het netjes opgeschreven. Het klopte alleen niet.

Dat is AI in een notendop. Ongelooflijk goed in het ene, onbetrouwbaar in het andere, en van buiten zie je het verschil niet.

Je bent niet de enige die twijfelt

Het CBS meet elk jaar hoeveel bedrijven AI gebruiken. In 2025 gebruikte 13,8 procent van de microbedrijven, met twee tot tien werkzame personen, minstens één AI-toepassing, meldt het CBS. Bij bedrijven met tien tot 250 mensen was dat 29,8 procent. Het meest gebruikt: toepassingen die tekst analyseren of schrijven.

De grootste reden om het niet te doen, bij bedrijven die het overwogen: gebrek aan ervaring. Dat gold voor bijna drie kwart van die groep. Ongeveer de helft noemde zorgen over privacy.

De grillige grens

Een van de bekendste onderzoeken naar wat AI wel en niet kan, komt van een team van Harvard, Wharton, MIT en de Boston Consulting Group. Ze lieten 758 consultants van BCG realistische opdrachten doen, met en zonder AI. De uitkomst staat in een werkdocument uit 2023.

Bij taken die binnen de mogelijkheden van AI lagen, deden de consultants met AI gemiddeld 12,2 procent meer taken, waren ze 25,1 procent sneller en was de kwaliteit ruim 40 procent hoger. Indrukwekkend.

Maar bij een taak die er net zo moeilijk uitzag en buiten de mogelijkheden van AI lag, kwamen de consultants met AI 19 procentpunt minder vaak op het juiste antwoord dan collega's zonder AI.

De onderzoekers noemen dat de grillige grens, in het Engels de jagged frontier. Sommige taken doet AI moeiteloos. Andere, die even moeilijk lijken, net niet. En je ziet niet aan de buitenkant welke taak waar ligt.

AI maakt goed werk beter en fout werk overtuigender.

Waar AI helpt

In een gewoon mkb-bedrijf ligt de winst vooral bij werk waar veel tekst in zit en waar jij het resultaat snel kunt beoordelen:

• Lezen en samenvatten. Lange mails, offerteaanvragen, notulen, een aanbesteding van veertig pagina's.
• Een eerste versie. Een vacaturetekst, een klantbrief, een werkinstructie die je daarna zelf nakijkt.
• Ordenen. Klachten of klantvragen groeperen, zodat je ziet wat vaak terugkomt.
• Voorbereiden. Een overleg klaarzetten: wat is er veranderd sinds vorige week, waar moet een besluit over vallen.

Het patroon: AI doet het voorwerk, een mens beoordeelt.

Waar AI niet helpt

• Rekenen met geld. Een taalmodel voorspelt woorden, het rekent niet zoals een spreadsheet. Bedragen, marges en prognoses horen in een systeem waarvan je de formule kunt nalopen.
• Feiten zonder bron. Vraag je naar een wet, een tarief of een uitspraak, dan krijg je soms een antwoord dat nergens op gebaseerd is. Controleer altijd bij de bron.
• Besluiten. Een prijs zetten, iemand aannemen, een klant afwijzen. AI kan argumenten op een rij zetten. Beslissen doe jij.

De regels: de AI-verordening

Europa heeft sinds 1 augustus 2024 een AI-verordening. Volgens de Europese Commissie gelden sinds 2 februari 2025 de verboden op bepaalde AI-toepassingen en de plicht tot AI-geletterdheid: wie AI inzet, zorgt dat de mensen die ermee werken er voldoende van weten. De meeste andere regels gelden sinds 2 augustus 2026. Regels voor AI in bepaalde hoogrisicogebieden volgen vanaf 2 december 2027.

Voor de meeste mkb-bedrijven die AI gebruiken voor tekst en samenvattingen draait het om twee dingen. Zorg dat je mensen weten wat AI wel en niet kan. En wees open als klanten met een chatbot praten of inhoud lezen die met AI is gemaakt. Ondernemersplein zet op een rij welke plichten voor welke rol gelden. Twijfel je of jouw toepassing onder een strengere categorie valt, laat het dan toetsen.

Zo begin je deze week

1. Kies één terugkerende taak met veel lezen of schrijven, en probeer AI daar een maand lang.
2. Schrijf op één A4 wat wel en niet in een AI-hulpmiddel mag: geen persoonsgegevens, geen bedragen laten berekenen.
3. Bespreek die A4 in je eerstvolgende overleg. Dan heb je meteen een begin gemaakt met AI-geletterdheid.

In Aivio

De AI in Aivio rekent niet: ze leest, vat samen en legt een voorstel klaar met de bron erbij, bedragen komen uit rekenregels die je kunt nalopen, en jij beslist.